Bij de Russischestraat 94b zijn vier Stolpersteine (struikelstenen) geplaatst ter herinnering aan het Joodse gezin Van Geldere-Bosman. Dit gezin woonde daar op de eerste etage. In 1943 werden zij afgevoerd door de Duitsers, waarna zij in concentratiekamp Sobibor om het leven kwamen.

Agnes Bruinsma, oud-bewoonster van de Deensestraat, vroeg de stenen twee jaar geleden aan. Stolpersteine zijn gedenktekens op het trottoir voor de huizen van mensen die door de nazi's zijn gedeporteerd.

Berthold Joël van Geldere en Sientje Elizabeth van Geldere-Bosman woonden met hun twee jonge kinderen, Hartog en Henriëtte, sinds 1938 in de Russischestraat. Hoewel Agnes zelf net na de oorlog werd geboren, voelt zij zich erg betrokken bij het lot van dit gezin. “Mijn ouders woonden toen in de Deensestraat. Ik hoorde verschillende keren tijdens mijn jeugd ‘daar is een joods gezin weggehaald en afgevoerd’. Mijn oudere broer en zus stonden toen voor het raam. Zij zagen het gebeuren. Het meisje had een pop in haar handen.”

Later ging Agnes op onderzoek uit. Via via kwam ze in contact met Cora de Hoop. De moeder van Cora woonde met haar eerste man op de tweede etage boven het gezin Van Geldere-Bosman, ook op huisnummer 94b. Zij heeft het gezin goed gekend. “Cora vertelde dat zij nog met het speelgoed van dat meisje heeft gespeeld."

Het verhaal liet Agnes niet los. Uiteindelijk stuurde ze een mail naar Stichting Loods 24, die zich inzet voor het herdenken van Joodse Rotterdammers. “Ik moest dit doen. Die mensen waren ineens verdwenen. Ze werden vermoord. En wij groeiden ontzettend leuk op. Die kinderen hadden hier ook kunnen spelen. Dat ga je je naderhand realiseren. Het is een gevoel van: wij denken nog aan jullie. Ook jullie hadden dat geluk moeten hebben, om na de oorlog een mooie toekomst te krijgen.”

Hoewel er maar weinig mensen aanwezig waren tijdens het leggen van Stolpersteine, was het een mooie bijeenkomst. Agnes las de namen voor van het gezin en ook de tekst op de Stolpersteine. Een vrijwilliger van de stichting legde rozen neer. Volgens joods gebruik legde iedereen ook een klein wit steentje neer.

Inmiddels is duidelijk geworden dat Isaac Bosman, de vader van Sientje, ook bij dit gezin woonde in de Russischestraat. Na het overlijden van zijn vrouw is hij bij zijn dochter en schoonzoon gaan wonen. Hij werd in 1942 gedeporteerd naar Auschwitz-Birkenau, waar hij na aankomst werd vermoord. Voor hem is vooralsnog nog geen Stolperstein geplaatst.

Tekst: Sylvana Robbers, met speciale dank aan Elly Visser-Smit

Foto: Peter van Wijk