Een korte disclaimer voordat u deze ingekorte partijplannen leest 

De meeste plannen van de partijen die meedoen aan de gemeenteraadsverkiezingen tellen vijftig-plus pagina’s en 15.000 of meer woorden. In deze zeer summiere samenvattingen, van zo’n 350 tot 400 woorden per plan, komt dus geen enkel plan echt tot zijn recht. De samenvattingen zijn een extreem ruwe schets van een partij. U kunt de partijplannen daarom ook niet 1 op 1 vergelijken. Een voorbeeld: in sommige samenvattingen komt het huurteam naar voren, in andere niet – maar dat betekent niet dat het huurteam niet in de plannen staat. Een korte samenvatting leent zich niet voor zo’n vergelijkende analyse. Om zeker te weten of iets wel of niet in een plan voorkomt, moet u het echt zelf lezen. 

Aan de andere kant geven de partijplannen samengenomen wel een beeld van het scala aan onderwerpen waarover partijen een mening kunnen vormen. Zo ontdekt u wellicht wat voor u belangrijke beleidsrichtingen zijn. 

De samenvattingen geven u hopelijk een eerste gevoel bij de partijen. Ik hoop dat dit u inspireert om het hele plan erbij te pakken en eens onder de loep te nemen.

Wat in de samenvatting staat:

1. Ik benoem de punten waarin Mathenesse expliciet naar voren komt. 
2. De indeling van een partijplan zegt iets over wat de partij meer en minder belangrijk vindt. Ik heb geprobeerd de rode draad van de eerste paar hoofdstukken van elk partijplan uit te lichten. 
3. Per partijplan keken we naar de onderwerpen die relevant zijn voor Mathenesse: veiligheid, zwerfafval, mobiliteit, bouwen/wonen, armoede, en de huisvesting van statushouders, arbeidsmigranten en daklozen.
4. Noemenswaardigheden (ter vermaak). Partijplannen staan vol spannende projectnamen en bijzondere ideeën. Waar mogelijk heb ik er een aantal benoemd. 

Het gevolg van bovenstaande selectie is dat de onderwerpen zorg, groen, jeugd, klimaat, cultuur, economie, sport en onderwijs (en nog meer) nauwelijks naar voren komen. Veel partijen hebben hier wel een visie op. Ik raad u daarom aan om de partijplannen op deze onderwerpen nog eens na te lezen als dit uw stokpaardje is. 

Incompleet overzicht

Het overzicht van de partijplannen is incompleet. We vatten de partijplannen samen van de partijen die in Mathenesse in de gemeenteraadsverkiezingen van 2022 de meeste stemmen kregen. Dit zijn tevens de partijen met lijstnummers 1 t/m 10 die u in deze verkiezingen op uw stembiljet vindt. Er zijn echter nog 16 andere politieke partijen waar u op kunt stemmen, waaronder zes nieuwkomers. Deze partijen zijn: 

1. SP
2. CDA
3. Forum voor Democratie
4. PARTIJvdSPORT (nieuw!)
5. Vrede voor dieren (nieuw!)
6. (PBAR) Beweging Armoedebestrijding
7. JOU, Lijst Verkoelen (nieuw!)
8. Rotterdam NEXT (nieuw!)
9. Staatkundig Gereformeerde Partij (SGP) (nieuw!)
10. Wij Kleurrijk Rotterdam
11. Wij van de Wijk (nieuw!)

LIJST 1 | Leefbaar Rotterdam: Rotterdam Eerst

1. Veiligheid opent het partijplan van Leefbaar. Leefbaar wil meer handhavers en politieagenten, meer cameratoezicht en meer mogelijkheden tot preventief fouilleren. Het bedelverbod moet worden gehandhaafd, en ze wil “een offensief tegen asociale etters en hun vaak illegale fatbikes.” 
2. Ook het tweede hoofdstuk van de partij gaat over veiligheid, maar nu voor vrouwen. De aanpak van seksuele intimidatie moet worden voorgezet en de partij lobbyt in Den Haag voor meer mogelijkheden in de aanpak van femicide. 
3. Leefbaar is kritisch over het Nederlandse asielbeleid: de stroom asielzoekers moet stoppen (ten minste 12 jaar). De opvang in de Pauluskerk moet sluiten en asielzoekers krijgen geen voorrang meer bij een woning. 
4. Met betrekking tot Mathenesse benoemt Leefbaar de druk op de leefbaarheid door arbeidsmigratie. Denk aan overbewoning, illegale verhuur, uitbuiting en malafide uitzendbureaus. Dit wil de partij aanpakken. Overlastgevende arbeidsmigranten moeten terug naar land van herkomst. 
5. Leefbaar wil in haar strijd tegen afval, af van het statiegeld op blikjes. Sterker nog: het geven van flesjes en blikjes aan bedelaars moet strafbaar worden. Ook moet er zichtbare handhaving komen op afvaldumpplekken en wil ze de inzet van afvalcamera’s om mensen op heterdaad te betrappen. 
6. Qua huisvesting gaat volgens Leefbaar de regel ‘Rotterdammers Eerst’ gelden. Eerst een woning voor mensen die de stad draaiende houden. Er moet ook worden gebouwd voor middeninkomens. Tegelijkertijd moeten malafide verhuurders worden aangepakt, wil ze het Huurteam behouden en haar strijd tegen schimmel in huizen voortzetten. 
7. Voor ouderen wil Leefbaar meer thuisplusflats, hier wordt wonen en zorg gecombineerd, “knarrenhofjes” en zorgrestaurants waar ouderen voor een lage prijs een maaltijd kunnen eten. 
8. Leefbaar komt op voor de auto, want: “autorijden is geen misdaad”. Ze wil een tweebaans Maastunnel en parkeerplaatsen. Verkeersveiligheid wordt vergroot d.m.v. acties tegen verkeersaso’s en fatbike jongeren. Ouderen moeten gratis met het OV kunnen blijven reizen.
9. De Rotterdamse haven heeft een speciaal plekje in het hart van Leefbaar: ze moet een speciale economische zone worden waarvoor uitzonderingen worden gemaakt in landelijke wetgeving m.b.t. CO2 en stikstof. Doel is dat bedrijven maximaal kunnen groeien.
10. Voor Leefbaar is werk armoedepreventie. Mensen aan werk helpen is dus maatregel 1. Wie toch in de bijstand zit, moet een tegenprestatie leveren.

LIJST 2 | GROENLINKS/ Partij van de Arbeid 

1. Voor GroenLinks-PvdA begint alles bij wonen. De partij wil veel betaalbare en duurzame woningen bouwen. Nieuwe wijken moeten groen zijn en ruimte bieden voor voorzieningen en werk. Er komen extra woningen voor mensen die nu moeilijk een huis vinden, zoals jongeren en starters.
2. GroenLinks-PvdA ziet afval niet als een probleem van gedrag, maar als een probleem van het systeem. Een schone straat is een recht voor iedereen. Daarom wil de partij minder restafval en betere afvalscheiding. Per wijk komt maatwerk, zodat schoonmaken sneller en beter gebeurt. Wie een melding doet via MeldR, krijgt altijd een duidelijke reactie. Ook steunt de partij groene bewonersinitiatieven en vrijwilligers die zich inzetten voor een afvalvrije wijk.
3. Mobiliteit moet betaalbaar zijn voor iedereen. Het tramnet wordt uitgebreid en er komt een nachtmetro. Fietspaden worden breder en 30 km per uur wordt de norm binnen de bebouwde kom. Op de lange termijn wil de partij gratis openbaar vervoer in de hele stad. Per wijk komt er een duidelijk plan voor deelauto’s, deelfietsen en deelscooters.
4. De sterkste aanpak tegen armoede ligt volgens de partij in de wijk. De partij investeert daarom blijvend in de sociale basis van de wijk. Iedereen die dakloos is, moet hulp krijgen om te voorkomen dat problemen groter worden, waaronder menselijke opvang. Bijvoorbeeld: Er komt één herkenbaar wijkpunt waar hulpverleners samenwerken.
5. GroenLinks-PvdA wil stoppen met de verplichte tegenprestatie bij een bijstandsuitkering. De bijzondere bijstand wordt een gift. Vertrouwen wordt de basis voor de bijstand. Willekeurige controles stoppen. Gemeentelijke regelingen, ook voor armoede en inkomenssteun, worden aangeboden in begrijpelijk Nederlands en in meerdere talen.
6. Rotterdam vangt asielzoekers op en zorgt voor humane regelingen voor statushouders. Opvang op boten, zoals de Silja, wordt zo snel mogelijk afgebouwd. Kinderen krijgen zo snel mogelijk een vaste plek. Nieuwe Rotterdammers krijgen hulp bij wonen, taal en werk.
7. Door ongelijkheid te verkleinen en jongeren perspectief te bieden, wordt de wijk veiliger. GroenLinks-PvdA zet zich in voor het behoud en de financiering van jongerenhubs. Tegelijk wordt de politie versterkt. Wijkagenten en jongerenwerkers moeten zichtbaar aanwezig zijn, maar echte veiligheid ontstaat in de sociale basis met bewoners.

LIJST 3 | Partijplan VVD: Hard werken, goed Leven

1. Het programma opent met economische ambities. De VVD wil meer marktwerking, minder regels voor bedrijven en dus minder inmenging van de overheid. Rotterdam moet weer de “banenmotor” worden van Nederland. De VVD benoemt de haven- en AI-industrie als sectoren met veel economische potentie. Opvallend: ze wil onderzoeken of er een AI-Gigafabriek in Rotterdam gebouwd kan worden. 
2. Armoede in Rotterdam is volgens de VVD vooral een banenprobleem. Er komt dus geen extra (geld voor) armoedebeleid. Rotterdam als bijstandshoofdstad van Nederland is de VVD een doorn in het oog. Mensen moeten aan het werk. 
3. De VVD pleit voor een derde Maasvlakte en wil daar een kerncentrale bouwen. Kernenergie komt in het partijplan naar voren als belangrijkste speerpunt in de energietransitie.
4. De VVD heeft aandacht voor vergroten van veiligheid op straat in het algemeen en specifiek voor vrouwen en LHBTI-ers. Ze wil o.a. tweehonderd extra handhavers aannemen en uitrusten met wapenstok. De naam Toezicht & Handhaving wordt Korps Rotterdamse Handhavers. Maar er is ook aandacht voor preventie. Zo wordt een campagne tegen normvervaging benoemd en verplichte heropvoeding van overtreders.
5. De VVD wil 24.000 woningen bouwen in vier jaar. De woningen worden vooral gebouwd voor midden- en hoge inkomens. Dit zou doorstroom op de woningmarkt bevorderen. 
6. De ontwikkeling van het M4H-gebied moet sneller. De VVD wil daar ook een vierde stadsbrug bouwen: van M4H naar Rotterdam-Zuid.
7. De VVD wil geen nieuwe statushouders aannemen: “Zolang de woningnood zo erg is als nu, blijft de poort van Rotterdam gesloten.” 
8. De VVD pleit voor extra cameratoezicht t.b.v. veiligheid en het voorkomen van overlast (“privacy is een recht, geen smoes”). Het dekkende cameranetwerk van Londen noemt de VVD als inspiratiebron. Met meer camera’s kunnen meer misdaden worden opgelost. 
9. De VVD steunt het werk van organisaties als de Pauluskerk in het kader van dakloosheid, maar ze wil wel arbeidsplicht of verplichte dagbesteding bij opvang. Buitenslapers uit Midden- en Oost-Europa moeten terug naar land van herkomst als ze op straat leven en er geen werk meer is. 
10. Om de straten schoner te houden introduceert de VVD Operatie Singapore-schoon. Een investering in de gemeentelijke schoonmaakdienst: meer voertuigen en meer datagestuurd werken. De hufterboete blijft, en er komen wat de VVD betreft, Zwerfafval Repressie Zones. Op plekken met bovengemiddeld veel zwerfafval wordt extra hoog beboet.

LIJST 4 | D66: Eerlijk, fijner, groener

1. D66 ziet als eerste graag meer woningen in Rotterdam. De partij wil in 25 jaar 100.000 woningen erbij. Waar is niet duidelijk, hoe iets meer. Minder regels, minder mogelijkheden voor mensen om bezwaar te maken en klimaatbestendig. Ze wil werken met het principe ‘Paris Proof, tenzij’: “ontwikkelaars moeten aantonen waarom het niet duurzaam kan.”
2. Huurders wil D66 helpen bij misstanden, door middel van gemeentelijke huurteams en e wil meer handhaving bij schimmelproblematiek. 
3. In de strijd tegen afval wil D66 gaan werken met wijkgerichte opruimingsdiensten. Elke wijk krijgt zijn eigen opruimmedewerkers. Containeradoptanten krijgen van D66 een vrijstelling van de afvalstoffenheffing. 
4. D66 vindt dat de auto te veel (schaarse) ruimte in beslag neemt. Het centrum en de Maasboulevard moeten autovrij zijn in 2040 en er komen meer wijkparkeergarages. Fietsers moeten (veilig) de ruimte krijgen, o.a. door meer losliggende fietspaden. 
5. De partij wil het Marconiplein opfrissen. Ook ziet de partij graag een tramlijn die Feyenoord, Zuidplein en Marconiplein verbindt. 
6. Hoofdstuk 3 gaat over het “radicaal vergroenen” van de haven. In 2040 is de haven CO2 neutraal. D66 wil ook een derde Maasvlakte (o.a. voor een kerncentrale). 
7. Het M4H gebied wordt genoemd als een “centrum voor innovatie” (zonder verdere toelichting). 
8.  D66 doet voorstellen om (indien nodig gesubsidieerd) woningen te verduurzamen (isoleren, radiatoren waterzijdig inregelen). Ze wil ook geld vrijmaken om energiearmoede tegen te gaan.
9. Rotterdam moet volgens D66 120 hectare extra groen krijgen (inclusief een nieuw bos!). In 2030 is de stad een biodiverse gemeente (dat is Rotterdam nu nog niet).
10. De Maas is van belang voor Rotterdam (recreatief, cultureel en economisch) en dus moet de rivier een rechtspersoon worden (en vertegenwoordigd worden in besluiten die haar aangaan).
11. Het thema veiligheid gaat bij D66 o.a. over het voorkomen van jeugdcriminaliteit. Dat betekent: agressietrainingen, meer sportactiviteiten en jongerenhubs. Ook wil de partij blijvende aandacht voor straatintimidatie en de aanpak van geweld tegen vrouwen. Er moet verder een Burgerberaad komen op het thema veiligheid. 
12. D66 wil dat Rotterdam bijdraagt aan de opvang van asielzoekers (doet wat de spreidingswet eist), zoveel mogelijk kleinschalig en verdeeld over de stad. Ook wil de partij voor een menselijker daklozenbeleid: geen hostile architecture en een veilige slaapplek in de winter. 
13. Armoede komt kort naar voren in Hoofdstuk 8: Rotterdammers moeten makkelijker schuldenvrij kunnen worden, en D66 wil meer schuldpreventie (bijvoorbeeld via vroegsignalering op scholen). 

LIJST 5 | DENK: DENK Rotterdam

1. Het openingshoofdstuk van DENK: inclusie en acceptatie. Een breed thema, waarin het accent ligt op maatregelen tegen racisme en islamofobie. Een kleine greep: gratis juridische ondersteuning bij discriminatie, algoritmes toetsen op discriminatie én een structureel budget voor het beveiligen van religieuze instellingen. 
2. Armoedebestrijding staat ook hoog op de agenda. De partij wil een Rotterdams Deltaplan Armoede en het eigen risico schrappen voor kwetsbare Rotterdammers. Ook is er aandacht voor schuldpreventie. Wat opviel: DENK wil betaalbare of gratis noodpakketten voor Rotterdammers die deze niet kunnen betalen. 
3. Qua wonen oppert DENK twee bijzondere initiatieven. De 5000 euro doorstroombonus én: Pretpark Van der Mos moet een woonwijk worden. 
4. Zwerfafval is een wat ondergeschoven kindje. Het komt in 1 alinea naar voren, en omvat vier oplossingen: meer ondergrondse containers, slimme vulsensoren (die aangeven wanneer een container vol is), handhaving in probleemgebieden en school- en buurtcampagnes (ik neem aan: tegen zwerfafval). 
5. Voor statushouders, ongedocumenteerden en daklozen wil DENK een “menselijk opvangbeleid“. Dit betekent o.a. dat de gemeente meer kleinschalige en verspreide opvanglocaties inricht. Ze moet haar taakstelling voor de huisvesting van statushouders nakomen en zorgen dat nieuwkomers snel meedoen in de samenleving. Voor daklozen moet er in de winter altijd nachtopvang zijn. 
6. In haar hoofdstuk over arbeid gaat het ook vooral over maatregelen die inclusie en gelijke kansen bevorderen. Bijvoorbeeld: jongeren moeten makkelijker een baan krijgen, het minimumloon moet omhoog en mantelzorgers krijgen een financiële vergoeding. Wat opvalt: DENK benoemt expliciet oplossingen om gedupeerden van de Toeslagenaffaire beter te helpen. 
7. DENK reserveert een deel van haar partijplan voor Digitale Inclusie. Ze wil bijvoorbeeld gratis internet voor mensen die dat niet kunnen betalen. Aan de andere kant wil de partij ook dat offline blijven mogelijk blijft: “Geen Rotterdammer wordt gedwongen volledig digitaal te gaan.”
8. Qua veiligheid is DENK streng op discriminatie en etnisch profileren. Agenten of boa’s die discrimineren, worden ontslagen. De partij heeft ook plannen die jeugdcriminaliteit moeten voorkomen.
9. Het mobiliteitsprogramma van DENK bevat, naast betaalbaar parkeren en OV, twee opvallende zaken. DENK wil het Weens model invoeren: “Reizen voor €1 per dag om mobiliteit toegankelijk te maken.” Én: fietslessen stimuleren, voor vrouwen met een migratieachtergrond en kinderen.

LIJST 6 | Volt: Europa begint in Rotterdam

1. Volt houdt van Europa. De partij wil van Rotterdam een “volwaardige Europese stad maken”. Dat betekent: “mensgericht, groen, met een compact en autoluw centrum en een sterke identiteit.” De partij laat zich inspireren door de “best practices” uit andere Europese steden. Voor de aanpak van de hittestress haalt Volt het Duitse model aan en in haar pleidooi voor meer statiegeld-inleverpunten kijkt de partij naar Scandinavië. 
2. Het partijplan opent met het thema ‘Wonen’. In nieuwbouwwijken komen ten minste 40% sociale huurwoningen en woningen voor 55+ bewoners om doorstroom te bevorderen. Mensen moeten bovendien vaker een woning delen, en de gemeente en woningcorporaties stimuleren dit. 
3. Van Volt mag vliegveld Zestienhoven sluiten: de 220 hectare moet worden gebruikt voor de bouw van tienduizenden woningen, waterberging en natuurontwikkeling. 
4. Volt ziet graag een Derde Maasvlakte, mits de ruimte wordt ingezet voor toekomstgerichte toepassingen, zoals groene energie en schone industrie. 
5. Opvallend: Volt wil dat Rotterdam digitaal autonoom wordt. De partij wil o.a. dat gemeentelijke data binnen de EU wordt opgeslagen, om afhankelijkheid van Amerikaanse Big Tech te beperken. 
6. Volt wil wijkraden versterken door hen meer budget te geven en extra rechten. Ook moeten er meer Burgerberaden komen waar burgers advies kunnen geven. 
7. De armoede-aanpak wordt wat Volt betreft versimpeld: hulp moet toegankelijk zijn. De partij wil meer generieke armoedemaatregelen (bijvoorbeeld: gratis menstruatieproducten en ondersteuning voor sport) zodat armoede geen drempel is om mee te doen. Ook wil ze een grootschalige pilot basisinkomen uitvoeren in Rotterdam. Opvallend: Volt gebruikt de term ‘toeslagenschandaal’ in haar programma “om recht te doen aan de ernst van de situatie.” 
8. Asielopvang gebeurt niet meer op boten, zoals de Silja, maar krijgt een duurzame oplossing, bijvoorbeeld: leegstaande bedrijfspanden omtoveren tot opvangcentra. Nieuwkomers mogen ook direct meedraaien en krijgen taallessen. Volt wil ook structurele nachtopvang en een structurele bed-bad-brood-regeling voor ongedocumenteerden. 
9. Volt wil de sociale basis van wijken versterken, o.a. door te investeren in ontmoetingsplekken als Huizen van de Wijk en bibliotheken. Met het oog op circulariteit, wil de partij ook meer Repair Cafés. 
10. De partij wil innovatie-initiatieven zoals het Makersdistrict steunen. 
11. De aanpak zwerfafval komt in één zin naar voren: “betere afvalvoorzieningen, slimmer schoonmaken en duidelijke afspraken met bewoners en ondernemers.”
12. In de mobiliteitsplannen gaat het om lopen, fiets en openbaar vervoer – en minder auto’s. Dus: meer autovrije straten, meer voorrang voor fietsers en betaalbaar openbaar vervoer.

LIJST 7 | PvdD: Natuurlijk

1. Het partijplan van de PvdD opent met gestrekt been: Rotterdam moet de klimaat- en biodiversiteitscrisis uitroepen en haar plannen hier op afstellen. In 2030 moet Rotterdam klimaatneutraal zijn. 
2. In elk beleidsthema geeft de PvdD dier en natuur een stem. Besluiten over woningbouw of festivalvergunningen mogen bijvoorbeeld niet ten koste gaan van natuur en dier. De gemeente moet volgens de PvdD dan ook gaan experimenteren met een Zoöp (Google maar eens!). 
3. De PvdD wil dierenrechten in de stad verbeteren. Zo moet de Floating Farm in M4H weg: “Koeien horen niet op het water te leven”. 
4. De PvdD benoemt meermaals samenwerking met bewoners. Ze is voor burgerberaden en actieve burgerparticipatie bij lokale ontwikkelingen. 
5. De PvdD geeft in de energietransitie voorkeur aan zonnepanelen, windenergie (“op locaties waar mens en dier weinig hinder van ondervinden”) en warmtepompen. Ze is tegen een Rotterdamse kerncentrale en energie uit biomassa. 
6. Het groenbeheer van de gemeente moet volgens de PvdD ecologisch. Geen bestrijdingsmiddelen, diervriendelijk maaibeleid en inheemse planten en zaden in de plantsoenen. Ook wil ze “kappen met kappen!” (minder bomenkap) en lokale groene initiatieven zoals Voedseltuin Rotterdam ondersteunen.
7. PvdD wil meer woningen, maar wel onder voorwaarden. Bouwen moet circulair en emissieloos en 40% van de gebouwen moet een sociale huurwoning zijn. Huidige woningen moeten worden opgeknapt en geïsoleerd, en het Huurteam blijft bestaan. 
8. PvdD wil in Rotterdam experimenteren met het basisinkomen. Ze wil aandacht voor kinderen die opgroeien in armoede en schulden voorkomen bij jongeren. Commerciële partijen die “winst maken over de rug van mensen die in de schulden zitten” moeten worden bestreden. 
9. De PvdD eist maatregelen tegen vervuilende sectoren zoals Rotterdam The Hague Airport en de Rotterdamse haven. De partij wil activistisch aandeelhouderschap in deze bedrijven door de gemeente. Vliegveld Zestienhoven wordt als het even kan een park met nieuwe betaalbare woningen. 
10. De PvdD wil dat de gemeente statushouders huisvest. De partij is tegen het wetsvoorstel dat voorrang voor statushouders voor een sociale huurwoning schrapt. Grootschalige opvanglocaties zoals de Silja vindt de PvdD ongeschikt.

LIJST 8 | BIJ1: Rondkomen zonder zorgen

1. Het partijprogramma van BIJ1 moet je, volgens de inleiding, in samenhang lezen. Het is niet geordend op basis van prioriteit. 
2. Inclusiviteit is een rode draad door het plan. Bijvoorbeeld: BIJ1 wil beleid toetsen op “armoede-impact” zodat nieuwe regels geen nieuwe armoede veroorzaken. Informatie moet meertalig worden aangeboden (“geen uitsluiting door taal”). Alle beslissingen van de gemeente moeten voldoen aan het VN-verdrag Handicap. Beleid wordt onderworpen aan een “klimaat rechtvaardigheidstoets.”
3. Het thema wonen en bouwen gaat over sociale huurwoningen: 70% van nieuwe woningen moet sociale huur zijn én de inkomensgrens voor sociale huur gaat omhoog (zodat meer mensen sociaal kunnen huren). De partij wil ook huurders beschermen en hun positie versterken: minder tijdelijke huurcontracten, handhaving van de Wet goed verhuurderschap, en panden van huisjesmelkers onteigenen. 
4. Opvangschepen voor vluchtelingen moeten sluiten. Ter vervanging zoekt de gemeente naar lange termijn huisvesting. Rotterdam wordt bovendien een “sanctuary city”. De stad verzet zich tegen de criminaliseringwet en er komt een stadspaspoort. Deze geeft ongedocumenteerde mensen dezelfde rechten als Rotterdammers. 
5. De armoede-maatregelen van BIJ1 lopen uiteen. Van ‘de gemeente moet vaker schulden overnemen en stoppen met de kostendeler’ tot ‘gratis gezonde maaltijden op basisscholen en kinderopvang voor iedereen.' 
6. BIJ1 wil een regionaal plan tegen dakloosheid, en een uitgebreidere definitie zodat ook bankslapers en jongeren in woononzekerheid meetellen. Bij daklozenopvang wordt hulp aangeboden. 
7. In mobiliteit staan fietsers, wandelaars, het openbaar vervoer (dat gratis wordt) en rolstoeltoegankelijkheid centraal. Er komt minder plek voor de auto. 
8. Een wethouder Dekoloniseren moet discriminatie en koloniale structuren in Rotterdam aanpakken. Weg met koloniale straatnamen en Keti Koti wordt een nationale feestdag. 
9. BIJ1 wil dat Rotterdam internationaal haar verantwoordelijkheid pakt. Zo pleit BIJ1 voor een “ethisch goederenbeleid”: de haven mag geen wapens, koloniale fossiele producten doorlaten. 
10. Wijkraden krijgen van BIJ1 meer invloed, net als burgerberaden. Er komt een permanent burgerberaad over de havenvisie en het klimaat. 
11. Het thema veiligheid moet volgens BIJ1 niet gaan over straffen en politie, maar over zorg en gemeenschap. Stadsmariniers worden stadssociologen, wijkagenten maken plaats voor teams van bemiddelaars.
12. BIJ1 ziet de aanpak van de klimaatcrisis als een morele plicht van de overheid. De nu fossiele haven wordt circulair, sociaal (zorg voor havenmedewerkers) en ecologisch. Er komt meer geld en ruimte voor de circulaire economie en minder ruimte voor bijvoorbeeld LNG terminals. 

LIJST 9 | 50PLUS

1. 50PLUS komt in haar partijprogramma op voor de belangen van de Rotterdamse ouderen: “er moet niet alleen over maar vooral met ouderen worden gesproken”. De partij pleit voor een eerlijke AOW, met (indien mogelijk) 13e maand en aanvullende financiële regelingen om armoedeval te voorkomen.
2. Ten behoeve van veiligheid wil 50PLUS “meer blauw op straat” (politie), meer cameratoezicht en betere openbare verlichting. Ook wil 50PLUS ouderenbonden, organisaties die het belang van ouderen behartigen en waarmee gemeente en politie samenwerken. 
3. Met cameratoezicht en hoge boetes wil 50PLUS o.a. afvaloverlast in de stad terugdringen. 
4. 50PLUS wenst een “streng maar menselijk” migratiebeleid, zowel voor vluchtelingen als arbeidsmigratie. Opvallend: ze wil ook minder rechten voor internationale studenten. Subsidies voor deze studenten moeten stoppen en Nederlandse studenten krijgen voorrang op studieplaatsen. 
5. 50PLUS erkent dat Nederland vergrijst en wil daarom ouderenbeleid. Ouderen zijn volgens de partij een “omvangrijk reservoir aan tijd, kennis en sociale netwerken”. Er moet in het Rotterdamse College van B&W een portefeuille Ouderenbeleid komen mét bijbehorende wethouder. 
6. In het programma benoemt 50PLUS meermaals het belang van mantelzorgers en vrijwilligers. Ze wil deze groepen ondersteunen en de maatschappelijke waardering voor deze groepen vergroten. 
7. Nieuwbouw voor ouderen bevordert de doorstroom op de woningmarkt en 50PLUS wil daarom meer seniorenwoningen bouwen. Ook moet gemeente ouderen helpen om hun woning aan te passen zodat ze makkelijker thuis kunnen blijven wonen, en familiehuizen en CPO-projecten ondersteunen. 
8.  50PLUS wil eenzaamheid onder Rotterdammers aanpakken door meer activiteiten buitenshuis aan te bieden (o.a. via bewonersinitiatieven) en plekken in te richten voor gezamenlijke activiteiten. De partij pleit graag voor de buurthuizen terug in de wijken.
9. Om sociale contacten makkelijker te maken voor ouderen, wil 50PLUS een fijnmazig OV-netwerk, en gesubsidieerd OV voor ouderen. In bushaltes moeten zitplekken zijn, trottoirs mogen geen obstakels hebben en voor familie en mantelzorgers gelden lage parkeerkosten. 

LIJST 10 | Christenunie: Wij geloven in Rotterdam

1. Het partijprogramma opent met drie speerpunten die je volgens de CU in alle hoofdstukken terugziet: ruimte voor kerken, naastenliefde (sociale initiatieven in wijken ondersteunen) en talent (elke Rotterdammer heeft iets bij te dragen). Wat opvalt: in het plan haalt CU regelmatig Rotterdamse sociale initiatieven aan die al bestaan en die de CU wil ondersteunen. 
2. Hoofdstuk 1 opent met gemeenschapszin. De partij wil meer plekken voor ontmoeting (zoals huizen van de wijk) en meerjarige financiële ondersteuning voor sociale initiatieven. Ook “bruggenbouwers” krijgen steun: organisaties die dialoog en ontmoeting stimuleren. Religieuze bijeenkomsten moeten weer mogelijk zijn in huizen van de wijk. 
3. De CU geeft wijkraden meer invloed. De partij ziet in het bijzonder een rol voor de wijkraad in armoedebestrijding. 
4. Samenzorg, de samenwerking tussen formele en informele zorg, omvat hoofdstuk 2. CU wil dat professionele organisaties meer samenwerken met lokale sociale initiatieven die buurtbewoners helpen. De Maatschappelijke Diensttijd voor jongeren komt terug.
5. Armoede noemt de CU de “topprioriteit van de gemeente”. Ze belooft niet te bezuinigen op het budget en wil in elke wijk een armoedeplatform waar ervaringsdeskundigen, professionals en mensen van de kerk samen mensen met schulden helpen. 
6. Jongeren moeten beter beschermd worden tegen schulden. De mogelijkheid van Buy Now Pay Later wordt afgeschaft.
7. Dakloosheid is voor de CU een woonprobleem: mensen op straat moeten snel aan een woning geholpen worden (Housing First). Niemand slaapt op straat (kinderen nooit) en de Pauluskerk blijft. Voor arbeidsmigranten is een aparte crisisopvang met passende hulp.
8. In nieuwbouwprojecten wordt ruimte gereserveerd voor kerken.
9. Statushouders zijn welkom (Rotterdam houdt zich aan de spreidingswet) en worden opgevangen in kleinschalige gemengde woonvormen, bijvoorbeeld samen met studenten. Dit bevordert integratie. Ze komen direct op de wachtlijst voor sociale huur.
10. De CU wil dat zondag weer een rustdag wordt: "Een week zonder zondag is als een stad zonder park.”
11. Qua mobiliteit ziet CU graag minder auto’s en meer fietsers en wandelaars. Rotterdam loopt volgens de partij fors achter op grote steden. Ten minste één keer per jaar wordt de binnenstad van Rotterdam op zondag autovrij. 
12. Veiligheid begint volgens de CU bij preventie van criminaliteit onder jongeren. De CU wil ook dat wijkagenten langdurig aan hun wijk verbonden worden. BOA’s mogen zichtbaar een religieuze identiteit hebben.

     Door Anne-Rixt Korte